Chwilio'r wefan
English
Speech bubbles

Cynigion i gyflwyno premiwm Treth y Cyngor ar gyfer eiddo gwag tymor hir ac ail gartrefi: lleisiwch eich barn

Mae'r cyngor yn ceisio barn am newidiadau arfaethedig i daliadau Treth y Cyngor i berchnogion eiddo gwag tymor hir ac ail gartrefi yn y ddinas.

Ar hyn o bryd mae oddeutu 2,200 o gartrefi gwag yn Abertawe ar adeg pan fo 4,000 o deuluoedd ac unigolion yn chwilio am lety o safon. Hefyd mae oddeutu 1,800 o ail gartrefi yn Abertawe. Un ffordd o fynd i'r afael â'r broblem hon yw i'r cyngor gyflwyno premiwm ar Dreth y Cyngor ar gyfer eiddo o'r fath. Gellir defnyddio'r elw i helpu perchnogion eiddo preifat i adnewyddu cartrefi gwag fel y gellir eu defnyddio
unwaith eto a diwallu anghenion tai lleol.

Ar hyn o bryd, mae'r cyngor wedi defnyddio'i ddisgresiwn i roi gostyngiad o 50% oddi ar Dreth y Cyngor i eiddo domestig sy'n wag yn y tymor hir. Os caiff y cynigion newydd eu cyflwyno, bydd hyn yn newid, a cheir manylion ynghylch hyn isod. Ni ddylai'r newidiadau sy'n cael eu cynnig effeithio ar bobl sy'n berchen ar fwy nag un eiddo os oes tenant yn byw yn y ty, gan mai'r tenant sy'n gyfrifol am dalu Treth y Cyngor fel arfer. Nid yw ychwaith yn effeithio ar y rheiny sy'n cynnig eiddo fel llety gwyliau, lle mae'r llety gwyliau'n destun ardrethi busnes.

Cwblhewch yr holiadur ar-lein nawr

Dyddiad cau: 5.00pm, 9 Awst 2019

Mae copïau caled o'r arolwg ar gael ym mhob llyfrgell ac yn y Ganolfan Ddinesig.

 

Mwy o wybodaeth

Eiddo gwag tymor hir

Diffinnir eiddo domestig gwag tymor hir fel eiddo sy'n wag a heb lawer o ddodrefn am gyfnod parhaus o o leiaf un flwyddyn. Mae oddeutu 1,400 o gartrefi domestig gwag tymor hir yn Abertawe. Fodd bynnag, nid yw rhai o'r eiddo gwag yn Abertawe yn cael eu cynnwys yn y diffiniad hwn. Gall hyn fod am eu bod yn cael eu dosbarthu fel eiddo masnachol (e.e. gwesty gwag) neu am fod eithriad penodol (e.e. os yw perchennog y cartref yn yr ysbyty neu'n derbyn gofal tymor hir).

Mae manylion holl eithriadau Treth y Cyngor sy'n berthnasol i eiddo gwag

Beth yw'r trefniadau cyfredol o ran Treth y Cyngor ar gyfer eiddo gwag yn Abertawe?

Ar hyn o bryd, mae'r cyngor wedi defnyddio'i ddisgresiwn i ddyfarnu gostyngiad o 50% oddi ar Dreth y Cyngor bob eiddo. Rhoddir gostyngiad o ddiwedd unrhyw gyfnod eithrio statudol rhag Treth y Cyngor (bydd hyd yr eithrio statudol yn amrywio gan ddibynnu ar y categori eithrio penodol).

Pa newidiadau sy'n cael eu hystyried?

  • Dileu'r gostyngiad dewisol o 50% a roddir ar hyn o bryd yn dilyn unrhyw gyfnod eithrio statudol. Mae gan y cyngor ddisgresiwn i ddileu'r gostyngiad o 50% oddi ar eiddo gwag. Ni fyddai'r gostyngiad dewisol yn cael ei ganiatáu ar ôl i unrhyw gyfnod eithrio statudol ddod i ben.
  • Cyflwyno premiwm Treth y Cyngor ar eiddo gwag tymor hir.

Mae gan y cyngor y disgresiwn i godi premiwm o hyd at 100% o gyfradd safonol Treth y Cyngor ar eiddo gwag tymor hir. Byddai premiwm yn golygu y byddai swm ychwanegol o Dreth y Cyngor yn cael ei ychwanegu at y swm blynyddol sy'n ddyledus ar gyfer eiddo. Y swm ychwanegol a ychwanegir yw'r 'premiwm' a gallai fod hyd at 100% o'r tâl blynyddol safonol. 

Gall y cyngor nodi gwahanol lefelau o bremiwm (hyd at 100%) a'r meini prawf er mwyn penderfynu pryd mae'r premiymau hynny'n gymwys.

Byddai cyflwyno premiwm yn amodol ar benderfyniad i ddileu'r gostyngiad dewisol o 50% (uchod) gan nad yw'r gyfraith yn caniatáu i'r cyngor osod premiwm oni bai fod y gostyngiad o 50% wedi'i ddileu'n gyntaf.

Pam rydym yn gwneud y newidiadau hyn?

Mae eiddo gwag tymor hir yn cael effaith negyddol ar argaeledd tai ac ar ba mor ddeniadol a chynaliadwy yw cymunedau lleol.

Gallai dileu'r gostyngiad cyfredol a chyflwyno premiwm achosi i eiddo gwag tymor hir gael ei ryddhau'n ôl i'r cyflenwad tai lleol. Gallai defnyddio mwy o dai hefyd helpu i wella ymddangosiad a dichonoldeb cymunedau lleol.

Ar hyn o bryd mae 4,000 o aelwydydd ar y rhestr aros ar gyfer llety'r cyngor. Er bod yr awdurdod wedi dechrau adeiladau tai newydd yn ddiweddar am y tro cyntaf ers blynyddoedd, y bwriad yw dod yn ddatblygwr tai cronfa gyffredinol a gellid defnyddio refeniw ychwanegol a geir o bremiymau Treth y Cyngor i adeiladu mwy o dai sy'n gynaliadwy ac yn ynni effeithlon.

Drwy roi disgresiwn i awdurdodau lleol godi premiwm, bwriad Llywodraeth Cymru yw i hyn fod yn gyfrwng i gynorthwyo awdurdodau lleol i ailddefnyddio tai gwag tymor hir er mwyn darparu cartrefi diogel a fforddiadwy. Hefyd, bydd yn cynorthwyo awdurdodau lleol i gynyddu'r cyflenwad tai fforddiadwy yn ogystal â chyflwyno budd anuniongyrchol pellach sef gwneud cymunedau lleol yn fwy cynaliadwy a dichonadwy ac yn weledol atyniadol ar gyfer cenedlaethau presennol a rhai'r dyfodol.

Pa gynigion penodol rydym ni'n ymgynghori arnynt?

  1. Dileu'r gostyngiad Treth y Cyngor 50% cyfredol ar eiddo gwag tymor hir. 
  2. Cyflwyno premiwm Treth y Cyngor ar eiddo gwag tymor hir. 

Nid oes modd cyflwyno premiwm ar gyfer eiddo gwag tymor hir tan 1 Ebrill 2020, felly pam ydych chi'n gofyn amdano nawr?

O dan y Ddeddf, bydd angen i Ddinas a Sir Abertawe benderfynu a ddylid cyflwyno premiwm Treth y Cyngor ar eiddo gwag tymor hir, ac ar ba lefel, cyn diwedd y flwyddyn ariannol hon (31 Mawrth 2020) er mwyn cyflwyno'r taliadau newydd o 1 Ebrill 2020. 

Er enghraifft, os diddymir y gostyngiad dewisol o 50% ac mae'r cyngor yn penderfynu codi premiwm o 100% ar eiddo gwag tymor hir.

  • I ddechrau, byddai cyfnod eithrio statudol o 6 mis lle na fyddai unrhyw Dreth y Cyngor i'w dalu.
  • Am y 6 mis nesaf, byddai'n rhaid i'r perchennog dalu 100% o'r tâl arferol. 
  • O'r 13eg mis, byddai premiwm o 100% yn cael ei ychwanegu at y tâl arferol. Ar gyfer eiddo Band D cyffredin, yn seiliedig ar ffioedd 2019/2020, byddai hyn yn golygu mai cyfanswm Treth y Cyngor ar gyfer yr eiddo am flwyddyn gyfan fyddai oddeutu £3,200.

 

Ail gartrefi

Beth yw ail gartref?

Diffiniwyd ail gartrefi yn Neddf Cyllid Llywodraeth Leol 1992. Mae'r Ddeddf yn diffinio ail gartref fel, "annedd nad yw'n unig gartref nac yn brif gartref rhywun ac y mae ganddo gryn dipyn o ddodrefn". Cyfeirir atynt hefyd yn y ddeddfwriaeth fel "anheddau y mae pobl yn byw ynddynt bob hyn a hyn". 

Er y cyfeirir at yr anheddau hyn yn aml fel ail gartrefi neu gartrefi gwyliau, efallai nad ydynt bob amser yn ymddangos fel cartrefi gwyliau ac efallai nid ydynt yn cynnwys yr hyn a ddisgwylir e.e:

  • Mae gan eiddo a etifeddir ddodrefn ynddo fel gall y perchennog sy'n byw mewn man arall (a'r perthnasoedd) ymweld â pherthnasoedd hŷn yn Abertawe heb unrhyw gostau.
  • Ganwyd/magwyd y perchnogion yn Abertawe, maent yn gweithio i ffwrdd ar hyn o bryd, yn cadw eiddo yn barod ar gyfer ymddeoliad yn Abertawe.

Amcangyfrifwn fod o gwmpas 1,800 o ail gartrefi yn Abertawe. Anheddau yw'r rhain nad ydynt yn unig gartrefi person nac yn brif gartrefi ac maent wedi'u dodrefnu i raddau helaeth. Mae ychydig dros hanner yr holl berchnogion ail gartrefi'n byw y tu allan i Abertawe.

Beth yw'r trefniadau cyfredol o ran Treth y Cyngor ar gyfer ail gartrefi yn Abertawe?

Ar hyn o bryd, mae Abertawe wedi penderfynu bod ail gartrefi (y rheiny sydd wedi'u dodrefnu ac nid ydynt yn unig gartref nac yn brif gartref rhywun) yn destun tâl Treth y Cyngor llawn ar y swm safonol.

Pa newidiadau sy'n cael eu hystyried?

  • Cyflwyno premiwm Treth y Cyngor ar gyfer ail gartrefi

Cynnig i gyflwyno premiwm Treth y Cyngor hyd at 100% ar gyfer ail gartrefi. Byddai premiwm yn golygu y byddai swm ychwanegol o Dreth y Cyngor yn cael ei ychwanegu at y swm blynyddol sy'n ddyledus ar gyfer eiddo. Y swm a ychwanegir yw'r 'premiwm' a gallai fod hyd at 100% o'r tâl blynyddol safonol.

Mae'r holl anheddau nad ydynt yn unig gartref nac yn brif gartref i rywun ac maent wedi'u dodrefnu i raddau helaeth, (ac nid ydynt yn y dosbarthiadau eithrio a restrir na'r categori trethi busnes uchod) yn gymwys ar gyfer y premiwm Treth y Cyngor cytunedig, fel ail gartrefi. 

Pam rydym yn gwneud y newidiadau hyn?

Mae cynyddu cyflenwad tai fforddiadwy'n flaenoriaeth leol a chenedlaethol.  Gall ail gartrefi leihau nifer y tai sydd ar gael i bobl leol.

Mae Cyfrifiad 2011 yn dangos nad oes preswylwyr arferol mewn 5% o gartrefi yn Abertawe. Mae hyn yn amrywio o 1.8% yn Llwchwr Isaf a Phenderi i 25.7% o eiddo yng Ngŵyr sydd naill ai'n wag neu'n ail gartrefi. Mae'r ystadegau'n dangos ar ddiwrnod y Cyfrifiad, fod cyfanswm o 6,146 o bobl ag ail gyfeiriad yn Abertawe, y maent fel arfer yn breswylwyr y tu allan i Abertawe, gyda 1,161 ohonynt yn nodi y defnyddir yr ail gyfeiriad fel cartref gwyliau.

Mae canran uwch o ail gartrefi'n tueddu i fod mewn ardaloedd gwledig lle mae prinder tai fforddiadwy yn aml. Mae llai o dai'n cael eu hadeiladu mewn ardaloedd gwledig ac felly mae llai o dai fforddiadwy'n cael eu darparu. Gall ardaloedd gwledig fod yn llai llewyrchus a chynaliadwy os yw nifer sylweddol o'r stoc tai lleol yn wag am gyfnodau helaeth a gall hyn effeithio ar genedlaethau presennol a rhai'r dyfodol. 

Rydym yn gwerthfawrogi cyfraniad y diwydiant twristiaeth at ein heconomi leol.  Sylwer bod y 234 o gartrefi a ddefnyddir fel llety gwyliau'n cael eu dosbarthu fel busnesau ac felly ni fydd penderfyniad i godi premiwm Treth y Cyngor ar ail gartrefi'n effeithio arnynt.

Mae'r cyngor am fod yn ddatblygwr tai cronfa gyffredinol a gellid defnyddio refeniw ychwanegol a geir o bremiymau Treth y Cyngor i adeiladu mwy o dai sy'n gynaliadwy ac yn ynni effeithlon.  

Drwy roi'r disgresiwn i awdurdodau lleol godi premiwm, bwriad Llywodraeth Cymru yw i hyn fod yn gyfrwng i gynorthwyo awdurdodau lleol i gynyddu'r cyflenwad o dai fforddiadwy a gwella cynaladwyedd cymunedau lleol.

Pa gynigion penodol rydym ni'n ymgynghori arnynt?

  1. Cyflwyno premiwm Treth y Cyngor ar ail gartrefi.

Nid oes modd cyflwyno premiwm ar gyfer ail gartrefi tan 1 Ebrill 2021, felly pam ydych chi'n gofyn amdano nawr?

O dan y Ddeddf, bydd angen i Ddinas a Sir Abertawe benderfynu a ddylid cyflwyno premiwm Treth y Cyngor ar ail gartrefi, ac ar ba lefel, cyn diwedd y flwyddyn ariannol hon (31 Mawrth 2020) er mwyn cyflwyno'r taliadau newydd o 1 Ebrill 2021. 

Er enghraifft, os yw'r cyngor yn penderfynu codi premiwm o 100% ar ail gartrefi nad ydynt yn gymwys i gael eu heithrio rhag premiymau, ar gyfer eiddo Band D cyffredin yn Abertawe, byddai hyn yn golygu mai cyfanswm Treth y Cyngor ar gyfer yr eiddo am flwyddyn gyfan fyddai oddeutu £3,200, yn seiliedig ar ffïoedd 2019/2020.

Oes modd codi premiwm Treth y Cyngor ar bob eiddo gwag tymor hir ac ail gartref?

Nac oes

Eiddo sydd wedi'i eithrio rhag Treth y Cyngor

Mae nifer o eithriadau safonol sy'n golygu nad oes rhaid talu Treth y Cyngor ar unrhyw eiddo y gellir profi ei fod yn bodloni'r meini prawf angenrheidiol.

Mae manylion yr holl eithriadau ar gyfer Treth y Cyngor

Eiddo nad oes modd codi premiymau Treth y Cyngor arnynt

Mae nifer o ddosbarthiadau eithrio sy'n berthnasol i ail gartrefi a/neu eiddo gwag tymor hir a lle mae eiddo'n perthyn i un o'r dosbarthiadau hyn, nid yw'r cyngor yn gallu codi premiwm Treth y Cyngor arno.

Dosbarthiadau anheddauDiffiniadYn berthnasol i
Dosbarth 1Anheddau sy'n cael eu marchnata i'w gwerthu (amser wedi'i gyfyngu i flwyddyn)Ail gartrefi ac
Eiddo Gwag Tymor Hir
Dosbarth 2Anheddau sy'n cael eu marchnata i'w gosod (amser wedi'i gyfyngu i flwyddyn)
Dosbarth 3Rhandai sy'n rhan o'r brif annedd neu'n cael eu trin fel hynny
Dosbarth 4Anheddau a fyddai'n unig breswylfa neu'n brif breswylfa rhywun pe na bai'n byw yn llety'r Lluoedd Arfog
Dosbarth 5Lleiniau carafanau ac angorau cychod sy'n cael eu defnyddioAil gartrefi
Dosbarth 6Cartrefi tymhorol lle gwaherddir eu defnyddio trwy'r flwyddyn
Dosbarth 7Anheddau sy'n ymwneud â swyddi

Pwerau disgresiynol i leihau atebolrwydd

O dan y Ddeddf, bydd pwerau disgresiynol hefyd gan awdurdodau lleol i leihau atebolrwydd ar gyfer premiymau Treth y Cyngor ar ail gartrefi. Mae rhai enghreifftiau lle byddai awdurdod lleol efallai'n ystyried defnyddio'r fath bwerau'n cynnwys: 

  • Lle mae rhesymau da pam nad oedd modd gwerthu neu osod annedd.
  • Lle mae cynnig ar eiddo wedi'i dderbyn, ac mae gwerthiant ar ddigwydd ond heb ei gwblhau ac mae'r cyfnod eithrio wedi dod i ben.
Wedi'i bweru gan GOSS iCM