Toglo gwelededd dewislen symudol

Gorchmynion Diogelu Mannau Agored Cyhoeddus (GDMACau)

Er mwyn helpu i fynd i'r afael ag ymddygiad gwrthgymdeithasol, rydym yn cynnig cyflwyno cyfres o GDMACau yng nghanol y ddinas ac yn Woodfield Street, Treforys ac o'i chwmpas.

Mae'r lleoliadau hyn wedi bod yn destun proses ymgynghoriad cyhoeddus a ddaeth i ben yn ddiweddar. Mae'r canlyniadau wrthi'n cael eu hasesu'n awr er mwyn penderfynu a fyddwn yn bwrw ymlaen â hwy a sut y gellid rheoli'r Gorchmynion.

 

Lleoliadau'r GDMACau arfaethedig

  1. Canol y Ddinas
    Bydd y GDMAC arfaethedig ar gyfer canol y ddinas yn cynnwys yr holl strydoedd yn yr ardaloedd siopa traddodiadol ynghyd â sawl ardal gyfagos. Bydd hyn yn cynnwys y Stryd Fawr i gyd a'r strydoedd cyfagos mor bell â goleuadau Dyfaty, y rhan fwyaf o ardal glannau SA1 a'r ardal glan môr hyd at y Ganolfan Ddinesig.
    Map o ardal GDMAC arfaethedig - canol y ddinas [3MB]
     
  2. Treforys
    Bydd yr ardal GDMAC arfaethedig ar gyfer Treforys yn canolbwyntio ar Woodfield Steet ond yn cynnwys y prif strydoedd o gwmpas yr ardal hon sy'n ffurfio canol rhanbarthol masnachol Treforys.
    Map o’r GDMAC arfaethedig - canol tref Treforys [5MB]
     
  3. Twnneli Tŷ Nant a Jockey Street (Y Stryd Fawr)
    Twnnel Tŷ Nant yw'r llwybr hirach a'r mwyaf trafferthus rhwng Y Stryd Fawr a'r Strand a'r llwybr amgen trwy Jockey Street a fydd yn cael ei uwchraddio fel rhan o'r cynigion hyn.
    Map o'r lleoliadau GDMAC arfaethedig ar Y Stryd Fawr - twnneli Tŷ Nant a Jockey Street [1MB]
     
  4. Lôn wasanaethu oddi ar St Helens Road
    Mae'r lôn yn gwasanaethu nifer o eiddo masnachol a phreswyl a fydd yn cael mynediad i'r lôn.
    Map o leoliad GDMAC arfaethedig oddi ar St Helen's Road [1MB]

 

Cwestiynau cyffredin

Faint o broblem yw ymddygiad gwrthgymdeithasol yn Abertawe?

Yn syml, mae pobl wedi cael llond bol ar ymddygiad gwrthgymdeithasol. Maen nhw'n osgoi mynd i rai ardaloedd yn Abertawe o'i herwydd. Bydd GDMAC yn cynyddu pwerau'r cyngor a'r heddlu i ymateb i'w pryderon ynghylch yfed, cyffuriau ar y stryd a phroblemau tebyg eraill.

Er enghraifft, gwnaed 493 o gwynion i'n ceidwaid canol y ddinas ynghylch ymddygiad gwrthgymdeithasol yng nghanol y ddinas rhwng mis Gorffennaf a mis Medi eleni'n unig. Adroddodd yr heddlu am fwy na 1,100 o droseddau ymddygiad gwrthgymdeithasol a throseddau yn gysylltiedig ag alcohol yn ardal canol y ddinas a'r marina yn y 12 mis hyd at fis Mehefin 2020. 

Mae problemau tebyg yn Woodfield Street, Treforys, a'r ardal ar ben uchaf Y Stryd Fawr. Mae pobl eisiau gweithredu.

Beth yw Gorchymyn Diogelu Mannau Agored Cyhoeddus (GDMAC)?

Mae Gorchymyn Diogelu Mannau Agored Cyhoeddus, neu GDMAC yn fyr, yn rhoi pwerau ychwanegol i'r cyngor a'r heddlu i ymdrin ag ymddygiad gwrthgymdeithasol ar ein strydoedd, megis yfed, cardota, cymryd cyffuriau ac ymddygiadau eraill lle mae'n cael effaith negyddol ar ardal. Mae'n golygu y gallwn gymryd alcohol oddi ar bobl sy'n yfed ar y stryd, cyflwyno hysbysiadau o gosb benodol am ymddygiad gwrthgymdeithasol a chymryd camau rhagweithiol eraill i fynd i'r afael â'r broblem.

Sut mae rhoi GDMAC ar waith?

Diffinnir union fanylion GDMAC gan gynghorau lleol. Gallant olygu defnyddio cyfyngiadau cyffredinol neu gellir eu targedu tuag at grwpiau neu fathau o ymddygiad penodol a/neu amserau penodol o'r dydd Gellir eu defnyddio hefyd i gyfyngu mynediad i fannau cyhoeddus lle mae'r llwybr yn cael ei ddefnyddio i ymddwyn mewn modd anghymdeithasol. 

Gall swyddog yr heddlu, swyddog cymorth cymunedol yr heddlu a swyddogion dirprwyedig y cyngor orfodi'r gorchmynion hyn. Mae torri'r GDMAC yn drosedd y gellir ymdrin â hi drwy roi Hysbysiad o Gosb Benodol o hyd at £100, neu ddirwy o hyd at £1,000 os caiff person ei erlyn.

Mae GDMACau yn weithredol am gyfnod o hyd at 3 blynedd, a rhaid eu hadnewyddu ar ôl hyn.

Pam rydyn chi'n ymgynghori ar gyflwyno GDMAC?

Cynhaliwyd ymgynghoriad cyhoeddus am ychydig dros 6 wythnos yn ystod mis Rhagfyr 2020 hyd at 25 Ionawr 2021 oherwydd yr oedd angen i ni wybod beth oedd barn pobl am y syniad. Cyn y gellir cyflwyno GDMAC rhaid i breswylwyr, busnesau, siopwyr ac eraill gael y cyfle i fynegi eu barn. 

Roeddem eisoes yn gwybod bod cefnogaeth dda ar gyfer y camau gweithredu hyn gan yr heddlu a busnesau sy'n bryderus am effaith ymddygiad gwrthgymdeithasol ar fasnach. Roeddem hefyd yn gwybod o'r ffigurau bod preswylwyr, ymwelwyr, gweithwyr siop ac eraill yn poeni'n barhaus ac mae'r math o ymddygiad gwrthgymdeithasol sy'n cynnwys yfed a chymryd cyffuriau yn y stryd, mynd i'r toiled yn gyhoeddus a gollwng petheuach cyffuriau yn codi ofn arnynt.

Fodd bynnag, gan fod yr ymgynghoriad bellach wedi dod i ben, bydd yr adborth yn dweud mwy wrthym ynghylch a oes cefnogaeth gyffredin am y cynllun a'r hyn yw prif bryderon pobl.

Os caiff hyn ei gymeradwyo, pa ardaloedd y bydd yn eu cynnwys?

Mae 4 ardal allweddol yn cael eu hystyried ar gyfer GDMAC:

  1. Canol y ddinas (gan gynnwys SA1/y marina, Glan Môr Abertawe a phen uchaf Y Stryd Fawr)
  2. Canolfan ranbarthol Treforys (yn bennaf ar Woodfield Street ac o'i chwmpas)
  3. Twnnel Tŷ Nant
  4. Y lôn wasanaethu ar waelod St Helen's Road. 

Cymerwch gip ar y mapiau uchod

Beth am y bobl ddigartref a phobl ddiamddiffyn eraill?

Nod GDMAC yw mynd i'r afael ag ymddygiad gwrthgymdeithasol. Nid ydynt wedi'u hanelu at bobl ddigartref sydd yn aml â phroblemau cymhleth ac angen cefnogaeth i'w helpu i reoli eu bywydau. Eleni mae'r cyngor wedi gwario £5.6 miliwn ar gefnogi'r digartref gyda gofal meddygol a chymdeithasol yn ogystal â dod o hyd i le iddynt i fyw. Rydym yn buddsoddi tua £1 miliwn i gynyddu nifer y fflatiau un ystafell wely rydym yn berchen arnynt fel bod mwy o gartrefi parhaol ar gael i'r rhai sydd eu hangen fwyaf. 

Mae'r cyngor yn gweithio'n agos gyda darparwyr allgymorth gan gynnwys rhai megis Shelter a Crisis i sicrhau bod y rheini sydd fwyaf diamddiffyn yn y gymdeithas yn cael eu helpu. Dros yr wythnosau diwethaf cynhaliwyd sgyrsiau parhaus â'n partneriaid a fydd yn cael ei ddefnyddio i helpu i lunio sut olwg fydd ar y GDMACau a sut y cânt eu rheoli.

Oni fydd hyn yn symud y broblem i rywle arall?

Dyluniwyd GDMACau i fynd i'r afael ag ymddygiad gwrthgymdeithasol ac atal ei ledaenu i leoedd eraill, fodd bynnag mae dadleoli yn bosib. 

Yn achos Abertawe, mae'r GDMACau arfaethedig yn anelu at dargedu ardaloedd penodol lle cafwyd problemau hirsefydlog. Mae gwasgariad daearyddol y GDMACau a gynlluniwyd hefyd yn eang a fydd yn annog pobl i beidio â mynd i rywle arall.

Beth yw barn busnesau lleol?

Mae busnesau, fel eu staff, preswylwyr ac ymwelwyr fel ei gilydd, am weld Abertawe mwy diogel. Maent wedi cael llond bol ar yr ymddygiad gwrthgymdeithasol sy'n difetha rhai o'u busnesau yn uniongyrchol ond sydd hefyd yn codi ofn ar gwsmeriaid neu staff neu sy'n eu hannog i beidio â defnyddio eu siopau, eu tafarndai neu eu bwytai. Rydym wedi holi barn busnesau sy'n gweithredu yn rhai o'r ardaloedd yr effeithiwyd arnynt. Mae Ardal Gwella Busnes canol y ddinas (BID) yn gefnogol mewn egwyddor, fel y mae eraill.

Pam mae GDMAC yn cael ei ystyried ar gyfer Woodfield Street, Treforys?

Woodfield Street yn Nhreforys yw prif stryd siopa'r ardal ac yn y flwyddyn hyd at fis Mehefin, 2020, adroddodd yr heddlu am 175 o ddigwyddiadau troseddol a 304 o ddigwyddiadau nad oeddent yn droseddau yn yr ardal. Mae busnesau lleol a sefydliadau eraill yn bryderus am y lefelau cynyddol o ymddygiad gwrthgymdeithasol yn yr ardal, yn enwedig ar adeg pan fo nhw ac eraill yn ceisio buddsoddi yn yr ardal. Byddai GDMAC yn cynyddu pwerau'r cyngor a'r heddlu i helpu i ymdrin ag yfed a chymryd cyffuriau ar y stryd a chardota yn yr ardal.

Pam y mae GDMAC yn cael ei ystyried ar gyfer ardal y Marina?

Mae rhoi GDMAC ar waith yn y marina ac ardal SA1 yn ymateb i bryderon cynyddol am bobl yn ymgynnull yn yr ardal i yfed y tu allan. Yn y flwyddyn hyd at fis Mehefin 2020, roedd 426 o droseddau yn gysylltiedig ag alcohol yn ardal y marina ac roedd 149 o'r rhain am droseddau yn erbyn y drefn gyhoeddus.

Cafwyd achosion cynyddol o bobl yn cymdeithasu mewn grwpiau mawr yma sydd wedi gwaethygu gyda'r cyfyngiadau COVID-19 diweddar. Mae preswylwyr lleol yn teimlo'n ofnus ac maen nhw wedi cwyno i'r cyngor a'r heddlu.

Beth yw'r broblem gyda thwnnel Tŷ Nant?

Bydd unrhyw un sy'n gyfarwydd â thwnnel Tŷ Nant yn gwybod ei fod yn ganolbwynt ymddygiad gwrthgymdeithasol yn yr ardal. Cafwyd digwyddiadau o ymosodiadau, defnyddio cyffuriau, lladradau, gweithwyr rhyw a difrod troseddol. Mae ein glanhawyr sy'n ymweld â'r ardal yn rheolaidd i ymdrin â sbwriel sy'n gysylltiedig â chyffuriau a gwastraff arall yn dargedau ar gyfer camdriniaeth yn aml. Bydd GDMAC yn cau'r twnnel a hefyd yn rhoi mwy o bwerau i'r heddlu a'r cyngor i symud pobl o'r ardal, mynd ag alcohol oddi ar bobl a chyflwyno hysbysiadau o gosb benodol. 

Fel rhan o'r cynlluniau bydd y llwybr amgen rhwng y Stryd Fawr a'r Strand oddi ar Jockey Street yn cael ei uwchraddio i'w wneud yn lle mwy dymunol i gerdded ynddo.

Pam y bydd GDMAC ar gyfer y lôn wasanaethu ar waelod St Helen's Road?

Mae'r lôn wasanaethu, y'i gelwir yn lleol yn Spar Lane, yn fan poblogaidd ar gyfer tipio anghyfreithlon. Mae'n ddiolwg ac yn risg tân i fusnesau gerllaw ac yn berygl i iechyd. Byddwn yn rhoi terfyn arno trwy roi GDMAC ar waith a fydd yn caniatáu i ni osod gât i atal mynediad i dipio anghyfreithlon. 

Bydd busnesau a phreswylwyr y mae angen iddynt gael mynediad i'r ardal yn gallu gwneud hynny o hyd ond bydd hyn yn gyfyngedig iddyn nhw'n unig.

Sut y gorfodir GDMACau?

Bydd GDMACau yn cael eu gorfodi gan Heddlu De Cymru yn ogystal â swyddogion y cyngor sydd wedi derbyn hyfforddiant arbenigol. Er y bydd llawer o waith y cyngor a'r heddlu yn parhau i fod yn gamau gweithredu i atal ymddygiad gwrthgymdeithasol yn ogystal â chefnogi'r rhai sy'n ddiamddiffyn y mae angen cymorth ychwanegol arnynt, mae GDMAC yn cryfhau eu pwerau ar y stryd yn sylweddol i fynd i'r afael â'r bobl hynny sy'n gwrthod gwrando.

Beth sy'n digwydd nesaf?

Gan fod y broses ymgynghori wedi dod i ben, caiff yr arolwg a'r adborth gan bartneriaid eu dadansoddi a'u defnyddio i helpu i benderfynu a fydd GDMACau yn cael eu cyflwyno a sut yn union y cânt eu defnyddio.

Yn amodol ar ganlyniad yr ymgynghoriad, gellid rhoi GDMACau mor gynnar â diwedd mis Mawrth 2021.

Beth gellid ei gynnwys mewn GDMAC ar gyfer canol y ddinas a Threforys?

Cynhaliwyd trafodaethau cychwynnol dros y misoedd blaenorol gyda chynrychiolwyr cymunedol a busnesau a Heddlu De Cymru i archwilio'r hyn y gellid ei gynnwys yn y GDMACau.

Mae angen cael cydbwysedd rhwng yr hyn y mae preswylwyr a busnesau am ei gael er mwyn teimlo'n fwy diogel a hapus yn eu cymunedau, wrth ganiatáu i bobl fwynhau'r hyn y mae gan yr ardaloedd i'w cynnig ar yr un pryd. Mae hyn yn arbennig o berthnasol i economi'r hwyr a nos canol y ddinas sy'n llewyrchus.

Bydd y GDMACau, y mae'n rhaid iddynt fod yn orfodadwy, yn ategu ac yn helpu i fynd i'r afael ag unrhyw fylchau yn y rheolau a'r rheoliadau sy'n berthnasol yn lleol ac yn genedlaethol e.e. pwerau'r heddlu ac is-ddeddfau lleol sydd eisoes yn cwmpasu taflu sbwriel a baw cŵn ledled Abertawe.

Mae'r cyngor yn arwain y cynigion hyn i helpu i fynd i'r afael ag ymddygiad gwrthgymdeithasol yn lleol ac i ategu'r ymagwedd amlasiantaeth a arweinir gan allgymorth sydd eisoes wedi'i hen sefydlu ar gyfer y rheini sy'n agored i niwed ac y mae angen cymorth ychwanegol arnynt.

Cyfyngiadau newydd posib

  1. Dim yfed alcohol ar y stryd yn yr awyr agored

    Nodwyd problemau gyda phobl yn cyrraedd, yn cerdded o gwmpas ac yn ymgasglu mewn grwpiau mewn mannau cyhoeddus ac yn yfed o gynwysyddion alcohol sydd ar agor. Mae pobl dan ddylanwad alcohol ar y strydoedd, palmentydd, lleoliadau traeth a'r glannau wedi ymddwyn mewn modd gwrthgymdeithasol.

    Byddai'r cyfyngiad yn golygu y byddai pobl yn gorfod yfed alcohol o fewn ffiniau tai trwyddedig yn unig. Bydd hefyd yn darparu pwerau fel y gall swyddogion dynodedig fynd ag alcohol oddi ar bobl.
     
  2. Dim cardota

    Mae angen help a chefnogaeth hirdymor yn aml ar gardotwyr ac mae mesurau ar waith yn lleol i helpu'r rheini yn eu plith y nodwyd eu bod yn agored i niwed.

    Er hynny, gall cardota fod yn fygythiol i'r cyhoedd ac mae'n creu argraff wael o ardal.

    Mae tystiolaeth o gardota ymosodol yn digwydd yn ogystal â chardotwyr proffesiynol sy'n camarwain y cyhoedd ynghylch eu bwriad.

    Mae cardota'n anghyfreithlon, fodd bynnag, er mwyn cymryd camau gweithredu, mae'n rhaid i swyddog yr heddlu fod yn dyst iddo, ac mae'n rhaid gweld y cardotyn dan sylw wrthi'n cardota. Am y rhesymau hyn, mae'n anodd iawn mynd i'r afael â chardota, yn enwedig pan fo cardotwyr yn defnyddio ymagwedd fwy goddefol neu hyd yn oed cudd.
     
  3. Dim cymryd sylweddau a reolir na chyffuriau penfeddwol cyfreithiol

    Mae adroddiadau niferus am bobl yn cymryd cyffuriau trwy wythïen yn agored ar y strydoedd, yn ogystal â smygu neu'n snwffian cyffuriau, a chymryd cyffuriau penfeddwol cyfreithlon sy'n gallu bod yr un mor niweidiol. Mae swm y chwistrellau a'r petheuach cyffuriau sy'n cael ei gasglu hefyd yn cynyddu.

    Gall unigolion dan ddylanwad cyffuriau a sylweddau eraill fod yn ymosodol ac yn fygythiol i'r cyhoedd. Gallant hefyd beryglu eu hunain.

    Fel sy'n wir gyda chardota, mae'r cyngor yn gweithio'n agos gyda sawl asiantaeth cymorth cyffuriau sy'n darparu amrywiaeth o wasanaethau cefnogi i'r rheini sy'n gaeth i gyffuriau.
     
  4. Dim troethi nac ysgarthu'n gyhoeddus

    Derbyniwyd cwynion am achosion o bobl yn mynd i'r toiled yn agored yng ngolwg y cyhoedd. Mae troethi cyhoeddus hefyd yn broblem sy'n berthnasol, yn enwedig i economi'r hwyr a'r nos.

    Yng nghanol y ddinas, mae troethfeydd cyhoeddus yn darparu cyfleusterau ychwanegol, ond mae troethi'n parhau i fod yn broblem fawr. Mae hyn yn achosi problemau i dimau glanhau'r Cyngor yn ogystal â busnesau sy'n gorfod delio â'r canlyniadau.

    Mae mynediad digonol i gyfleusterau toiled cyhoeddus ar draws canol y ddinas gan gynnwys y rheini a redir gan y cyngor yn ogystal â'r rheini yn y siopau a'r adeiladau masnachol. Yn yr un modd, mae toiledau cyhoeddus ar gael yn Woodfield Steet, Treforys.
     
  5. Mynediad cyfyngedig i lonydd a llwybrau cerdded cyhoeddus

    Bwriedir y bydd mynediad yn cael ei gyfyngu dan GDMAC i ddau safle penodol ar gyrion canol y ddinas.

    Y cyntaf yw lôn wasanaethu ar waelod St Helens Road sydd wedi dioddef o dipio anghyfreithlon ers amser maith, sy'n peri problemau gyda llygod mawr a phlâu eraill. Bwriedir gosod system o fynediad a reolir ar gyfer yr adeiladau masnachol a phreswylwyr y mae angen mynediad arnynt yn gyfreithlon.

    Oherwydd problemau hanesyddol sy'n cynnwys trosedd, ymddygiad gwrthgymdeithasol sy'n gysylltiedig â chyffuriau, mynd i'r toiled yn gyhoeddus, ymladd a phuteindra, bwriedir gosod gât yn yr ail safle, sef wrth dwnnel Tŷ Nant sy'n rhedeg o'r Stryd Fawr i The Strand. Fel rhan o'r gwaith hwn, cymerir mesurau hefyd i ddiweddaru twnnel Jockey Street i ddarparu llwybr mynediad amgen i gerddwyr sy'n teithio rhwng yr ardaloedd hyn.

    Bydd rheoli mynediad i'r lleoliadau hyn yn lliniaru'r problemau ac yn galluogi'r cyngor a'i bartneriaid i ailddyrannu adnoddau, er enghraifft, i ddarparu cefnogaeth ychwanegol i'r rheini y mae'r cyfyngiadau'n effeithio arnynt.

Sut gallaf gael rhagor o wybodaeth?

Gellir e-bostio unrhyw ymholiadau i Ymgynghoriad.GDMC@abertawe.gov.uk.